Stilstand verveelt

door Hans van Drongelen

Wij pastores willen maar de diepte in, ervaringen van mensen in een groter en weidser perspectief plaatsen. Dat is toch onze opdracht? Maar mensen in deze tijd, vooral jonge mensen, zitten hier niet op te wachten. Die hebben genoeg aan de activiteit zelf. Die willen vooral veel doen, in een hoog tempo. Er is iets veranderd de laatste tijd. Zijn wij als studentenpastores in staat om deze verandering te begrijpen? Of zijn we inmiddels hopeloos ouderwets?

Als ik bestuurders van studenten- en studieverenigingen spreek word ik overrompeld door de snelheid van leven en de haast onophoudelijke stroom van activiteiten waarin zij opgenomen zijn. De ene activiteit is nog niet voorbij of ze storten zich in het volgende evenement. Tijd om na te denken en de waarde of betekenis van een bijeenkomst te bepalen is er niet. Ik hoor hen verbluft aan. Als ik de vraag stel: Wat gaan we doen?, buigen ze de vraag ook onmiddellijk om. Dan gaat het niet om 'Wat gaan we doen?' maar om de vraag: hebben wij daar tijd voor? Er wordt niet gekeken of iets interessant is en/of meerwaarde heeft voor de leden van de vereniging. Nee, ze zijn niet weerstrevend of botweg anti. Ze vinden alles prachtig, en zeker ook ideeën van MoTiv. Maar het gaat om de praktische vraag: hebben we nog een gaatje?

Ontheiliging

Pastores zijn door opleiding en training verticalisten. Hoogwerkers en diepgravers. Zij zoeken rust, willen de heftige dynamiek waarin mensen leven tot staan brengen en ervaringen uitdiepen. Maar   is dit een zinnige houding? In een column in NRC Handelsblad van vrijdag 29 oktober jl. wees Marjoleine de Vos op een essay van de Italiaanse auteur Alessandro Baricco, waarin deze aangeeft dat er een 'ontheiliging' van de oude cultuur heeft plaatsgevonden. Waarden als 'verdieping' en 'inspanning' hebben afgedaan. En hoezeer verticalisten daar rouwig om zijn – zij zien het als een afbraak van hún cultuur – is de werkelijkheid een andere geworden. Om deze verandering rouwen is fout en kortzichtig.

Betekenis

Want, zegt Baricco, jonge mensen zoeken net als ‘wij’ betekenis, maar ze vinden die niet ergens in de diepte, maar in de snelle aaneenschakeling van verschillende elementen. Die opeenvolging is voor hen zinvol. Ze houden niet van stilstand. Stilstand verveelt ze meteen. Stilstand is negatief. En als je dat niet kunt vatten begrijp je jonge mensen niet. Erger nog: dan hebben ze gewoon geen boodschap aan je. Je bent voor hun levenstempo en de betekenis die deze voor hen heeft niet relevant. Iets om over na te denken.

Nu ik erover nadenk moet ik tot mijn eigen verwondering toegeven: ik geloof dat ik dit eigenlijk ook heb. Meer en meer. Ik ben misschien niet veel anders. 

Luis in de pels

door Renske Oldenboom

Medezeggenschap  is geen gemakkelijke zaak, ook niet op de universiteit. Het is investeren in waar je mogelijk zelf geen profijt van het. Voor studenten is dat moeilijk voorstelbaar. Toch doen ze mee, om invloed te hebben op de kwaliteit van het onderwijs.

Het is een recht dat in de 70er jaren is verworven, door de studenten van toen. Ouderwets en paternalistisch, vonden ze het onderwijs toen, dat docenten de baas waren over wat zij moesten leren. Zij hadden zelf ook een mening! Destijds vond men de eisen van studenten redelijk, en zo kwam er medezeggenschap voor studenten in het onderwijs. Het gaf je het gevoel dat je meetelde, en het stimuleerde je enorm om na te denken over wat je nu precies wilden leren. Mijn docent dogmatiek gaf me de kans zelf mijn literatuurlijst samen te stellen. Hij bezorgde mij op die manier een fantastisch tentamen en ik raakte betrokken bij wat ik leerde. 

Bezetting
De inleider van onze middag met studentvertegenwoordigers in de faculteit TBM (Techniek, Bestuur en Management) is een onderwijsdirecteur. Hij vertelt met glimmende ogen hoe hij de universiteit van Wageningen heeft bezet, destijds. 'Wij wilden iets over ons eigen onderwijs te zeggen hebben. Dat was belangrijk voor ons en dat vind ik nog steeds belangrijk, dat studenten mee kunnen praten over hun eigen onderwijs', zegt hij tegen de studenten, die uit Latijns Amerika, Afrika, Nederland en het Midden Oosten afkomstig zijn. ‘Jullie moeten een luis in de pels zijn voor ons. Jullie zijn onafhankelijk en jullie stem kan de doorslag geven.’ Er ontstaat een discussie over wat dat eigenlijk betekent, dat je als student deelneemt aan 'medezeggenschap' in de onderwijscommissie en facultaire studentenraad. Je kunt niets voor jezelf veranderen, waarschuwt de onderwijsdirecteur. Je doet het voor anderen, voor mensen die na jou studeren.

Big smile
De deelnemers aan de training die Motiv geeft ter voorbereiding op het werken in de studentenraad zijn gemotiveerd. Ze weten nu dat ze er geen direct profijt van hebben voor hun eigen studie. Maar het is alleen al de moeite waard om met medezeggenschap te leren omgaan. De deelnemers onderzoeken hun talenten, bedenken hoe ze die kunnen inzetten en welke talenten of eigenschappen ze zouden willen versterken bij zichzelf. Het is belangrijk voor een goede teamgeest dat ze dit van elkaar weten en elkaar ermee kunnen uitdagen en helpen. We oefenen met een rollenspel. Juha heeft altijd een big smile op zijn gezicht, maar is beslist niet mals in zijn oordelen. Arina is altijd heel serieus en gedegen, maar haar argumenten vallen weg als ze deze te vroeg in de vergadering ventileert. Jan vindt zichzelf integer, maar weet nooit zijn enorme overtuigende kracht op het juiste moment in te zetten. Zo leren ze gezamenlijk wat hun sterke en zwakke punten zijn. Voor ons is dit een bijzondere middag, waarin we mensen ondersteunen en versterken om te participeren in onze samenleving, in dit geval de universiteit. 

Stadslucht maakt vrij

Door Günther Sturms

Op 1 december jl. kwamen uit alle uithoeken van Nederland studentenpastores naar Rotterdam voor de conferentie ‘Stadslucht maakt vrij’. Zo’n 25 collega’s waren bij ons en onze regiopartners te gast. Met elkaar gingen we op zoek hoe urbane processen kunnen leiden tot vormen van inspiratie? Geeft urbanisatie ons zorgen of zegen?

LBS

De conferentie organiseerden wij voor het Landelijk Beraad van Studentenpastoraten (LBS). Dit collegiaal werkoverleg van studentenpastores komt enkele keren per jaar bij elkaar om kansen en uitdagingen van studentenpastoraat te bespreken. Tevens biedt het overleg de mogelijkheid om elkaar te steunen in het werk en elkaar te inspireren. Twee keer per jaar wordt een conferentie georganiseerd. Deze keer werd de conferentie georganiseerd door Motiv en partners.

Chris McCoy 

Voor het ochtendprogramma waren wij te gast op de kantoren van Bisdom Rotterdam. De diocesane studentenparochie bestaat vijf jaar en daarom begonnen we dag met taart. Chris McCoy (International Studentchaplain uit Liverpool) beschreef de stad vanuit het perspectief van zegen. Hij gaf aan dat inmiddels meer dan de helft van de wereldbevolking in steden woont. Aan de hand van Anthony Giddens vertelde McCoy dat steden zorgen voor de materiële en intellectuele ontwikkeling van de mensheid. Ontwikkelingen komen tot stand in urbane gebieden. Veel mensen in ontwikkelingsslanden trekken naar steden op zoek naar meer persoonlijke welvaart. Dit zorgt voor veranderende identiteiten. Urbane processen zorgen voor nieuwe vormen van ‘belonging’.

Zorgen in Rotterdam

Na de lunch gingen wij per metro naar Katendrecht. Consultants Ton Lensen en Roosmarijn Hegeman van Ecorys gaven ons een rondleiding door deze Rotterdamse wijk. Zij gaven ons hun visie op stadsplanning. Zij vertelden ons hoe Katendrecht de afgelopen jaren is gerevitaliseerd is. Door middel van herbouw en differentiering van huizenbouw heeft de wijk een nieuw en veilig karakter gekregen. Prostitutie en vele casino’s zijn inmiddels verdwenen. Opgeknapte huurwoningen, nieuwe koophuizen en leuke restaurantjes zorgen ervoor dat mensen met verschillende achtergronden zich hier thuis kunnen voelen. Nieuwe vormen van samenwonen en ontmoeting worden hier gerealiseerd.

De stad in de marge

Vervolgens ging onze pastoreskaravaan naar de Pauluskerk. Predikant Dick Couvée vertelde ons dat Rotterdam vele mogelijkheden biedt voor de creatieven. Er is een stationsgebied met culturele topmogelijkheden, vele prachtige kantoorpanden op de Weena en luxe appartementen. Helaas is dit walhalla niet voor iedereen toegankelijk. Door verschillende oorzaken zijn er nog steeds drie- tot vijfhonderd daklozen in Rotterdam. Couvée en zijn team zet zich voor deze groep, maar ook voor ongedocumenteerden. De waardigheid van ieder mens staat bij de Pauluskerk centraal.

Speed and spirituality

Als afsluiting van deze conferentie maakten wij per snelle watertaxi een rondrit door Rotterdam. Wij konden Manhattan aan de Maas met een prachtige skyline en verlichting bewonderen. Wanneer je in zo’n klein bootje langs een groot containerschip vaart, voel je je echt heel klein. Tenslotte hebben wij samen met de broeders van Taizé het avondgebed gezongen in de Paradijskerk. Heel bijzonder om zo met collega’s naar nieuwe bronnen van inspiratie te zoeken.